{"id":509,"date":"2020-03-15T14:34:33","date_gmt":"2020-03-15T14:34:33","guid":{"rendered":"http:\/\/www.ogrodnick.pl\/word\/?page_id=509"},"modified":"2020-03-19T12:49:42","modified_gmt":"2020-03-19T12:49:42","slug":"dab-ostrolistny-quercus-ilex","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/www.ogrodnick.pl\/word\/dab-ostrolistny-quercus-ilex\/","title":{"rendered":"D\u0105b ostrolistny (Quercus ilex)"},"content":{"rendered":"\n
\n

D\u0105b ostrolistny (Quercus ilex)<\/em> wyst\u0119puje w rejonie morza \u015ar\u00f3dziemnego: w p\u00f3\u0142nocnej Afryce oraz po\u0142udniowej Europie, od Grecji po Portugali\u0119. Ilex<\/em> to stara \u0142aci\u0144ska nazwa tego d\u0119bu – ostrokrzewom nadano nazw\u0119 gatunkow\u0105 „Ilex” gdy\u017c ich li\u015bcie s\u0105 podobne do li\u015bci m\u0142odych d\u0119b\u00f3w ostrolistnych, nie odwrotnie.<\/p>\n<\/div><\/div>\n\n\n\n

\n
\n

OPIS:
<\/strong>   D\u0105b ostrolistny w suchym i gor\u0105cym klimacie pozostaje zwykle drzewem kilkunastometrowym z szerok\u0105, sp\u0142aszczon\u0105 koron\u0105, w bardziej sprzyjaj\u0105cych warunkach mo\u017ce osi\u0105gn\u0105\u0107 nawet 25 metr\u00f3w. Bardzo dobrze czuje si\u0119 w Zachodniej Europie, gdzie cz\u0119sto jest uprawiany jako drzewo ozdobne, w Wielkiej Brytanii np. uznano go za gatunek inwazyjny. 
   D\u0105b ostrolistny jest zimozielony – sztywne, sk\u00f3rzaste, ciemnozielone z wierzchu a szare od spodu li\u015bcie pozostaj\u0105 na drzewach przez dwa sezony. Nazwa „ostrolistny” dobrze opisuje li\u015bcie na m\u0142odych drzewach i dolnych ga\u0142\u0119ziach drzew doros\u0142ych: 5-10 cm d\u0142ugie, maj\u0105 na brzegach liczne z\u0105bki czasem zako\u0144czone kolcami. W wy\u017cszych partiach korony, poza zasi\u0119giem pysk\u00f3w saren, koni, \u015bwi\u0144 i innych zwierzak\u00f3w, kt\u00f3re mia\u0142y by ochot\u0119 je zje\u015b\u0107, li\u015bcie d\u0119bu ostrolistnego maj\u0105 brzegi g\u0142adkie. 
   Wyr\u00f3\u017cniane s\u0105 dwa podgatunki: 
– typowy (Quercus ilex) <\/em>subsp. ilex ro\u015bnie na p\u00f3\u0142nocy Portugalii i Hiszpanii, we Francji i na wybrze\u017cu Morza \u015ar\u00f3dziemnego a\u017c po Grecj\u0119. Li\u015bcie na doros\u0142ych drzewach wyra\u017anie wyd\u0142u\u017cone, lancetowate o rozmiarach do 3×8 cm. \u017bo\u0142\u0119dzie maj\u0105 oko\u0142o 2 cm d\u0142ugo\u015bci.
– Quercus ilex subsp. rotundifolia wyst\u0119puje w p\u00f3\u0142nocnej Afryce i na po\u0142udniu p\u00f3\u0142wyspu Iberyjskiego. Li\u015bcie u tej odmiany s\u0105 szersze, a s\u0142odkie, pozbawione goryczki \u017co\u0142\u0119dzie s\u0105 wi\u0119ksze, maj\u0105 d\u0142ugo\u015b\u0107 oko\u0142o 2.5 cm. \u017bo\u0142\u0119dzie tej odmiany nadaj\u0105 si\u0119 do jedzenia pra\u017cone jak kasztany, bywaj\u0105 mielone i z m\u0105ki wypiekany jest chleb, 
   Opr\u00f3cz dekoracyjnych, d\u0119by ostrolistne posiadaj\u0105 liczne walory u\u017cytkowe. Ich drewno, ci\u0119\u017ckie i twarde, od wiek\u00f3w u\u017cywane by\u0142o do wyrobu mebli i narz\u0119dzi. D\u0105b ostrolistny to jeden z najwa\u017cniejszych gatunk\u00f3w w sadach truflowych – z nim wsp\u00f3\u0142\u017cyje najbardziej ceniona trufle bia\u0142e Tuber magnatum<\/em> i czarne Tuber melanosporum<\/em>. Najwi\u0119ksze znaczenie maj\u0105 te d\u0119by dla gospodarki po\u0142udniowych region\u00f3w Hiszpanii. S\u0142ynna szynka Jam\u00f3n ib\u00e9rico<\/em>, pochodzi z czarnych \u015bwi\u0144 \u017cyj\u0105cych w Hiszpanii, najcenniejsza z niemal przez ca\u0142e \u017cycie w pas\u0105cych si\u0119 lasach d\u0119bowych, \u017cywi\u0105cych si\u0119 wy\u0142\u0105cznie zio\u0142ami i \u017co\u0142\u0119dziami. Najlepsze, suszone co najmniej 3 lata jam\u00f3n ib\u00e9rico de bellota <\/em>(’hiszpa\u0144ska szynka \u017co\u0142\u0119dziowa’) kosztuj\u0105 w USA nawet 90$ za funt (ponad 200$\/kg).<\/p>\n<\/div>\n\n\n\n

\n
\"\"<\/figure><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n
\n
\n

UPRAWA:<\/strong> 
   D\u0119by ostrolistne wytrzymuj\u0105 mrozy do -17 stopni – w Polsce nadaj\u0105 si\u0119 do uprawy pojemnikowej lub jako „ro\u015bliny specjalnej troski” w najcieplejszych rejonach kraju. Podczas „zim stulecia” -20C bywa nawet we Wroc\u0142awiu i Szczecinie… 
   D\u0105b ostrolistne mo\u017ce rosn\u0105\u0107 na praktycznie ka\u017cdej glebie nie wy\u0142\u0105czaj\u0105c wapiennych. 
W m\u0142odo\u015bci znosi ocienienie, najlepiej ro\u015bnie w pe\u0142nym s\u0142o\u0144cu Jak wi\u0119kszo\u015b\u0107 d\u0119b\u00f3w, d\u0105b ostrolistny \u017ale znosi przesadzanie.<\/p>\n<\/div>\n\n\n\n

\n
\"\"<\/figure>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n
\"\"<\/figure><\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

D\u0105b ostrolistny (Quercus ilex) wyst\u0119puje w rejonie morza \u015ar\u00f3dziemnego: w p\u00f3\u0142nocnej Afryce oraz po\u0142udniowej Europie, od Grecji po Portugali\u0119. Ilex to stara \u0142aci\u0144ska nazwa tego d\u0119bu – ostrokrzewom nadano nazw\u0119 gatunkow\u0105 „Ilex” gdy\u017c ich li\u015bcie s\u0105 podobne do li\u015bci m\u0142odych d\u0119b\u00f3w ostrolistnych, nie odwrotnie. OPIS:   D\u0105b ostrolistny w suchym i gor\u0105cym klimacie pozostaje zwykle drzewem kilkunastometrowym z szerok\u0105, sp\u0142aszczon\u0105 […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-509","page","type-page","status-publish","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.ogrodnick.pl\/word\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/509","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.ogrodnick.pl\/word\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.ogrodnick.pl\/word\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ogrodnick.pl\/word\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ogrodnick.pl\/word\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=509"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/www.ogrodnick.pl\/word\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/509\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1028,"href":"https:\/\/www.ogrodnick.pl\/word\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/509\/revisions\/1028"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.ogrodnick.pl\/word\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=509"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}